Tuổi già có được miễn thuế thu nhập khi bán đất

TTO - * Ba tôi có bán một miếng đất diện tích 680m2, giá bán 900.000 đồng/m2. Miếng đất này mua cách nay 13 năm, giá 5-6 chỉ vàng 24K.

Đất này là do ba tôi mua thêm có giấy tờ riêng đầy đủ. Hiện tại ba tôi vẫn đứng tên giấy chủ quyền nhà và giấy chủ quyền đất hiện đang ở và sử dụng. Nay ba mẹ tôi không còn khả năng lao động nên bán để chữa bệnh. Đây là lần bán đất đầu tiên. Vậy ba tôi có bị đóng thuế thu nhập cá nhân (TNCN)? Tuổi già có được miễn thuế TNCN không, và nếu có đóng thuế TNCN thì phải đóng bao nhiêu?

le thanh dong (thanhdong76@...)

- Trả lời:

1. Vấn đề miễn, giảm thuế thu nhập cá nhân khi chuyển nhượng bất động sản:

Theo quy định tại điều 4 Luật thuế thu nhập cá nhân, thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản trong hai trường hợp dưới đây sẽ được miễn thuế thu nhập cá nhân:

(i) Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản giữa vợ với chồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ; cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi; cha chồng, mẹ chồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể; ông nội, bà nội với cháu nội; ông ngoại, bà ngoại với cháu ngoại; anh, chị, em ruột với nhau;

(ii) Thu nhập từ chuyển nhượng nhà ở, quyền sử dụng đất ở và tài sản gắn liền với đất ở của cá nhân trong trường hợp cá nhân chỉ có một nhà ở, đất ở duy nhất.

Như vậy, việc miễn thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản chỉ áp dụng cho trường hợp cá nhân chuyển nhượng nhà ở, đất ở mà cá nhân chỉ có một nhà ở, đất ở duy nhất, không áp dụng cho lần bán đầu tiên duy nhất của cá nhân như bạn đã nêu. Nghĩa là tuy lần chuyển nhượng nhà ở, đất ở này là lần chuyển nhượng đầu tiên, nhưng đó không phải là nhà ở, đất ở duy nhất mà ba của bạn có thì sẽ không thuộc diện được miễn thuế thu nhập cá nhân.

Đồng thời, cũng theo quy định trên, người cao tuổi sẽ không được miễn thuế thu nhập cá nhân khi chuyển nhượng bất động sản.

Tuy nhiên, căn cứ điều 5 Luật thuế thu nhập cá nhân, nếu đối tượng nộp thuế gặp khó khăn do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn, bệnh hiểm nghèo ảnh hưởng đến khả năng nộp thuế thì được xét giảm thuế tương ứng với mức độ thiệt hại nhưng không vượt quá số thuế phải nộp. Do đó, ba của bạn có thể được xem xét giảm thuế nếu mắc bệnh hiểm nghèo.

Cụ thể, theo thông tư 84/2008/TT-BTC của Bộ Tài chính ngày 30/8/2008, người mắc bệnh hiểm nghèo là căn bệnh mà nếu không điều trị theo chỉ định của cơ quan y tế hoặc bác sĩ sẽ gây ảnh hưởng nguy hại trực tiếp đến tính mạng.

Người mắc bệnh hiểm nghèo trong năm nào thì được xét giảm số thuế phải nộp của năm đó và cần cung cấp cho cơ quan thuế những giấy tờ sau:

- Văn bản đề nghị giảm thuế theo mẫu;
- Bản sao hồ sơ bệnh án hoặc sổ khám bệnh;
- Các chứng từ chứng minh chi phí khám chữa bệnh do cơ quan y tế cấp;  hoặc hóa đơn mua thuốc chữa bệnh kèm theo đơn thuốc của bác sĩ.

2. Xác định mức thuế thu nhập cá nhân

Căn cứ vào điều 14 và điều 23 Luật thuế thu nhập cá nhân, mức thuế thu nhập cá nhân cho trường hợp chuyển nhượng của ba của bạn được xác định như sau:

Số thuế nộp = [giá chuyển nhượng bất động sản - (giá mua bất động sản + chi phí liên quan)] x 25%

Trong đó:

- Giá chuyển nhượng bất động sản là giá theo hợp đồng chuyển nhượng hiện tại;

- Giá mua bất động sản là giá theo hợp đồng tại thời điểm mua;

- Chi phí liên quan được trừ phải có chứng từ, hóa đơn, bao gồm: (i) các loại phí, lệ phí theo quy định pháp luật liên quan quyền sử dụng đất; (ii) chi phí cải tạo đất, cải tạo nhà, chi phí san lấp mặt bằng; (iii) chi phí đầu tư xây dựng nhà ở; và (iv) các chi phí khác liên quan đến việc chuyển nhượng bất động sản.

Trường hợp không xác định được giá mua bất động sản và chi phí liên quan thì:

Số thuế nộp = giá chuyển nhượng bất động sản x 2%.

Tiến sĩ luật ĐẶNG ANH QUÂN
(Đại học Luật TP.HCM)